Tin tức sức khỏe,
thông báo về DYM

1. Tổng quan

Test nhanh H. pylori là xét nghiệm được sử dụng để phát hiện vi khuẩn Helicobacter pylori (H. pylori) – tác nhân chính gây viêm loét dạ dày – tá tràng, và có liên quan đến ung thư dạ dày.

Ưu điểm của test nhanh là thực hiện đơn giản, cho kết quả trong vài phút, không cần thiết bị phức tạp, phù hợp cho tầm soát ban đầu hoặc theo dõi sau điều trị.

Hiện nay có nhiều loại test nhanh khác nhau như:

• Test nhanh qua hơi thở.

• Test nhanh qua máu.

• Test nhanh qua phân.

• Và đặc biệt là test urease nhanh (thường dùng trong nội soi dạ dày).

2. Vi khuẩn H. pylori là gì?

H. pylori là loại vi khuẩn hình xoắn sống được trong môi trường acid của dạ dày nhờ tiết ra men urease, giúp trung hòa acid xung quanh.

Vi khuẩn này có thể tồn tại trong dạ dày nhiều năm và gây:

• Viêm dạ dày mạn tính.

• Loét dạ dày – tá tràng,

• Polyp hoặc teo niêm mạc dạ dày,

• Ung thư dạ dày, lymphoma MALT.

Tỷ lệ nhiễm H. pylori ở Việt Nam rất cao, ước tính 60–70% dân số trưởng thành có mang vi khuẩn này.

3. Các loại test nhanh H. pylori hiện nay

3.1. Test urease nhanh

• Thực hiện: Trong quá trình nội soi dạ dày, bác sĩ lấy một mảnh sinh thiết nhỏ ở niêm mạc hang vị hoặc thân vị và đặt vào dung dịch thử có chứa ure và chất chỉ thị màu.

• Nguyên lý:

  • Nếu có H. pylori, men urease của vi khuẩn sẽ phân giải ure thành amoniac, làm tăng pH và chuyển màu dung dịch (thường từ vàng sang hồng hoặc đỏ).

• Thời gian cho kết quả: 10–30 phút.

• Độ chính xác: Rất cao (độ nhạy và đặc hiệu 90–95%).

• Ưu điểm:

  • Cho kết quả nhanh trong quá trình nội soi.

  • Giá thành thấp.

• Nhược điểm:

  • Cần lấy mẫu qua nội soi, gây khó chịu cho người bệnh.

  • Dễ âm tính giả nếu bệnh nhân đang dùng thuốc ức chế acid hoặc kháng sinh.

3.2. Test hơi thở

• Nguyên lý: Người bệnh uống dung dịch chứa ure gắn đồng vị carbon 13 (C13) hoặc carbon 14 (C14). Nếu có H. pylori, men urease sẽ phân giải ure, tạo CO₂ có chứa đồng vị đặc trưng, thì có thể phát hiện được trong hơi thở.

• Thời gian có kết quả: Khoảng 15–30 phút.

• Độ chính xác: Cao (95–98%).

• Ưu điểm:

  • Không xâm lấn, an toàn, phù hợp cả trẻ em và người lớn.

  • Dùng kiểm tra lại sau điều trị diệt H. pylori.

• Nhược điểm:

  • Giá cao hơn test phân hoặc test máu.

  • Kết quả bị ảnh hưởng nếu bệnh nhân dùng thuốc kháng sinh, bismuth hoặc ức chế bơm proton trong 2 tuần gần nhất.

3.3. Test nhanh H. pylori qua máu

• Nguyên lý: Phát hiện kháng thể IgG chống lại H. pylori trong máu.

• Cách thực hiện: Lấy vài giọt máu mao mạch từ đầu ngón tay, cho vào khay thử, kết quả đọc trong 10–15 phút.

• Ưu điểm: Dễ thực hiện, không cần nội soi.

• Nhược điểm:

  • Không phân biệt được nhiễm cũ hay nhiễm mới, vì kháng thể vẫn tồn tại vài tháng sau khi vi khuẩn đã bị tiêu diệt.

  • Độ chính xác thấp hơn (khoảng 80–85%). Phù hợp cho tầm soát ban đầu nhưng không dùng để đánh giá sau điều trị.

3.4. Test nhanh qua phân

• Nguyên lý: Dựa trên việc phát hiện kháng nguyên H. pylori trong mẫu phân của người bệnh.

• Cách thực hiện: Thu mẫu phân nhỏ, đặt vào dụng cụ thử, kết quả xuất hiện sau 10–20 phút.

• Ưu điểm:

  • Không xâm lấn, tiện lợi, chính xác (độ nhạy và đặc hiệu 90–95%).

  • Dùng tốt để kiểm tra sau điều trị.

• Nhược điểm:

  • Kết quả có thể bị sai lệch nếu mẫu phân không được bảo quản đúng cách.

Tham khảo thêm:

TEST HƠI THỞ C13-UREA TÌM H. PYLORI DẠ DÀY: PHƯƠNG PHÁP CHẨN ĐOÁN CHÍNH XÁC, AN TOÀN

TEST ABC DẠ DÀY: PHƯƠNG PHÁP TẦM SOÁT UNG THƯ DẠ DÀY HIỆN ĐẠI

DẤU ẤN UNG THƯ DẠ DÀY CA72-4: Ý NGHĨA VÀ ỨNG DỤNG TRONG CHẨN ĐOÁN

4. Cách chuẩn bị trước khi làm test nhanh H. pylori

Để có kết quả chính xác, bệnh nhân cần:

• Ngưng kháng sinh, bismuth, thuốc ức chế bơm proton (omeprazol, esomeprazol...) ít nhất 2 tuần trước khi test.

• Nhịn ăn ít nhất 4–6 giờ (đối với test hơi thở hoặc nội soi).

• Không hút thuốc, không uống rượu trước khi làm test.

• Nếu đang điều trị bệnh dạ dày, nên thông báo cho bác sĩ biết để được hướng dẫn lựa chọn phương pháp phù hợp.

5. Đọc kết quả test nhanh

6. Điều trị khi test nhanh H. pylori dương tính

Nếu kết quả test cho thấy có H. pylori, bác sĩ sẽ chỉ định phác đồ diệt H. pylori nếu cần thiết, thường gồm:

• 2 loại kháng sinh (clarithromycin, amoxicillin, metronidazol hoặc levofloxacin).

• Kết hợp với thuốc ức chế bơm proton (PPI).

• Dùng trong 10–14 ngày.

Sau điều trị 4–6 tuần, bệnh nhân cần làm lại test hơi thở hoặc test phân để xác nhận đã diệt trừ thành công hay chưa.

7. Ưu và nhược điểm của test nhanh H. pylori

• Ưu điểm:

  • Cho kết quả nhanh, dễ thực hiện.

  • Không cần thiết bị phức tạp (trừ test hơi thở C13).

  • Có thể áp dụng tại phòng khám, bệnh viện hoặc tại nhà (test máu, test phân).

• Nhược điểm:

  • Một số test có thể cho kết quả âm tính hoặc dương tính giả.

  • Cần chuẩn bị trước để đảm bảo chính xác.

  • Test máu không thích hợp để theo dõi sau điều trị.

8. Khi nào nên làm test nhanh H. pylori?

Bạn nên xét nghiệm khi có các dấu hiệu hoặc yếu tố nguy cơ sau:

• Đau thượng vị, ợ chua, đầy hơi kéo dài.

• Buồn nôn, chán ăn, sút cân không rõ nguyên nhân.

• Có người thân từng bị loét dạ dày hoặc ung thư dạ dày.

• Đang điều trị viêm loét dạ dày – tá tràng mà không khỏi.

• Sau khi điều trị H. pylori để kiểm tra hiệu quả.

9. Câu hỏi thường gặp (FAQ)

1. Test nhanh H. pylori có cần nội soi không?

Không nhất thiết. Chỉ test urease nhanh cần nội soi để lấy mẫu, còn test máu, test phân và test hơi thở đều không xâm lấn.

2. Test nhanh H. pylori tại nhà có chính xác không?

Các test qua máu hoặc phân tại nhà có độ chính xác tương đối, phù hợp tầm soát ban đầu. Nếu kết quả dương tính, nên đến cơ sở y tế để xác nhận.

3. Có cần nhịn ăn khi làm test không?

Nên nhịn ăn ít nhất 4–6 giờ nếu làm test hơi thở hoặc nội soi; test máu và phân không yêu cầu bắt buộc nhưng vẫn nên làm vào buổi sáng.

4. Sau điều trị H. pylori bao lâu thì nên test lại?

Khoảng 4–6 tuần sau khi ngưng thuốc, để tránh kết quả âm tính giả.

5. Test nhanh H. pylori có phát hiện ung thư dạ dày không?

Không. Test chỉ phát hiện vi khuẩn, không đánh giá tổn thương hay ung thư. Nếu có triệu chứng nghi ngờ, cần nội soi dạ dày để kiểm tra.

10. Kết luận

Test nhanh H. pylori là công cụ hữu ích giúp phát hiện nhanh tình trạng nhiễm vi khuẩn H. pylori – nguyên nhân chính gây viêm loét và ung thư dạ dày. Tùy vào điều kiện và mục đích (chẩn đoán ban đầu hay kiểm tra sau điều trị), bác sĩ sẽ lựa chọn phương pháp test phù hợp nhất.

Phát hiện và điều trị sớm H. pylori không chỉ giúp giảm đau, lành vết loét, mà còn phòng ngừa biến chứng nguy hiểm như ung thư dạ dày về sau.

Để đặt lịch khám và thực hiện Test nhanh H. pylori tại DYM Medical Center, quý khách vui lòng liên hệ:

DYM MEDICAL CENTER SÀI GÒN: Phòng B103, Tầng hầm B1, Tòa nhà mPlaza Saigon, Số 39 Lê Duẩn, Phường Sài Gòn, TP. Hồ Chí Minh.

DYM MEDICAL CENTER PHÚ MỸ HƯNG: Phòng 3A01, Tầng 3A, Tòa nhà The Grace, Số 71 Đường Hoàng Văn Thái, Phường Tân Mỹ, TP. Hồ Chí Minh.

DYM MEDICAL CENTER HÀ NỘI: Tầng hầm B1, Tòa nhà Epic Tower, Ngõ 19 Duy Tân, Phường Cầu Giấy, Hà Nội.

Hotline: 1900 2929 37